Europejski rynek puszek aluminiowych został wyceniony na 110,04 mld USD w 2024 r. i oczekuje się, że sięgnie poziomu 114,07 mld USD w 2025 r., a do roku 2033 będzie wart 152,07 mld USD, przy wzroście CAGR na poziomie 3,34% w prognozowanym okresie od 2025 do 2033 r. – czytamy w raporcie firmy Market Data Forecast poświęconym wielkości, podziałom, trendom i przewidywaniom związanym z tym rynkiem na naszym kontynencie.
Według Eurostatu cały przemysł opakowań metalowych w Europie wniósł w 2023 r. ponad 25 mld euro do PKB generowanego przez sektor wytwórczy, w czym znaczny udział miały puszki aluminiowe. Ta solidna trajektoria wzrostu ma związek z rosnącą świadomością ekologiczną konsumentów i wpływa na popyt producentów napojów na aluminiowe puszki.
Do czynników przyspieszających rozwój tego sektora należą:
– Rosnące zapotrzebowanie na zrównoważone rozwiązania opakowaniowe sektora napojowego: aluminium jest jednym z najczęściej poddawanych recyklingowi materiałów na świecie, zaś nacisk regulacyjny Unii Europejskiej na zwiększanie wskaźników odzysku opakowań skłania producentów napojów do przechodzenia z plastikowych butelek na aluminiowe puszki. Dodatkowo w ostatnich latach wzrosła świadomość konsumentów dotycząca kwestii środowiskowych. Badanie przeprowadzone przez YouGov pod koniec 2023 r. wykazało, że prawie 68% europejskich konsumentów preferuje produkty pakowane w materiały nadające się do recyklingu, przy czym najbardziej preferowaną opcją są puszki aluminiowe.
– Wzrosty w sektorze piwowarstwa rzemieślniczego i napojów specjalnych: w ostatniej dekadzie nastąpił znaczny wzrost liczby mikrobrowarów i niezależnych marek napojów, zwłaszcza w krajach takich jak Niemcy, Wielka Brytania i Holandia. Browary rzemieślnicze coraz częściej wybierają aluminiowe puszki zamiast tradycyjnych szklanych butelek ze względu na wygodę ich użytkowania (również w procesach logistycznych), niewielki ciężar i zdolność do ochrony zawartości przed promieniowaniem UV i wnikaniem tlenu. Puszki oferują też większą elastyczność w projektowaniu i brandingu, pozwalając małym producentom wyróżnić się na konkurencyjnych rynkach. Także wzrost popularności napojów funkcjonalnych: sportowych, energetycznych i alkoholowych drinków jeszcze bardziej zwiększył popyt na aluminiowe puszki.
Raport wymienia również czynniki, które ograniczają ekspansję tego sektora:
– Zmienność cen surowców, w szczególności aluminium pierwotnego i wtórnego: koszt aluminium, który z punktu widzenia producentów puszek stanowi gros wydatków, znajduje się pod silnym wpływem dynamiki globalnego łańcucha dostaw, cen energii i napięć geopolitycznych. Co więcej, energochłonne procesy wytapiania wymagane do produkcji aluminium pierwotnego są wrażliwe na wzrost cen energii elektrycznej, szczególnie w regionach zależnych od paliw kopalnych.
– Uregulowania prawne dotyczące poziomów migracji opakowań metalowych: Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) określa ścisłe limity dopuszczalnych poziomów aluminium, które mogą migrować do produktów konsumpcyjnych, zwłaszcza napojów kwaśnych, takich jak soki owocowe i napoje gazowane. Przepisy te wymagają stosowania wysokiej jakości wewnętrznych lakierów i powłok, aby zapobiec bezpośredniemu kontaktowi napoju z metalową powierzchnią. Jednak opracowanie odpowiednich technologii powlekania zwiększa koszty produkcji i wymaga dodatkowych protokołów testowych. Istnieją również obawy dotyczące potencjalnego wypłukiwania bisfenolu A (BPA) z powłok epoksydowych stosowanych w powłokach puszek, co skłoniło niektórych producentów do przejścia na alternatywy wolne od BPA po wyższych kosztach.
Wśród szans, przed którymi stoi współcześnie europejski rynek puszek aluminiowych, raport Market Data Forecast wymienia ekspansję handlu internetowego oraz trendu konsumpcji żywności poza domem. Według Eurostatu sprzedaż detaliczna online w sektorze żywności i napojów w UE wzrosła r/r o 11% w 2023 r., co wskazuje na strukturalną zmianę zachowań zakupowych. Aluminiowe puszki szczególnie dobrze nadają się do handlu elektronicznego ze względu na ich kompaktowy rozmiar, możliwość układania w stosy i odporność podczas transportu. W dodatku rozwój mobilnego stylu życia, zwłaszcza wśród miejskich profesjonalistów i millenialsów, zwiększył popyt na wygodne i łatwe do przenoszenia napoje. Dane Nielsena z końca 2023 r. wykazały, że 62% europejskich konsumentów woli kupować napoje w puszkach jednoporcjowych, które nie utrudniają aktywności na świeżym powietrzu, podróży i konsumpcji w miejscu pracy.
Inna szansa tkwi w innowacjach technologicznych wprowadzanych do procesów produkcji puszek. Rosnąca popularność druku cyfrowego, wdrażanie ultracienkich materiałów i zautomatyzowanych systemów wytwórczych zwiększają wydajność produkcyjną, umożliwiając jednocześnie zwiększenie personalizacji w celu zróżnicowania marki. Na przykład firma Ball Corporation w 2023 r. wprowadziła w pełni cyfrową linię do druku w swoim gliwickim zakładzie, umożliwiając markom napojów realizowanie limitowanych projektów puszek bez minimalnych wymagań dotyczących zamówień, co stanowi przełom dla małych i średnich producentów napojów. Co więcej, innowacje w powłokach puszek i technologiach barierowych umożliwiły wydłużenie okresu przydatności do spożycia i zachowanie smaku. W 2023 r. firma Valspar wprowadziła na rynek system powłok wewnętrznych nowej generacji na bazie wody, który wyeliminował potrzebę stosowania aplikacji na bazie rozpuszczalników i uczynił puszki bardziej zrównoważonymi.
Do zagrożeń, jakie autorzy raportu widzą przed rynkiem puszek aluminiowych, należy nasilająca się konkurencja ze strony alternatywnych materiałów opakowaniowych, takich jak szklane butelki, tworzywa sztuczne PET i pojemniki papierowe. Chociaż aluminium oferuje wyraźne korzyści pod względem możliwości recyklingu i właściwości barierowych, konkurencyjne materiały nadal wprowadzają innowacje i zdobywają udział w rynku w określonych kategoriach napojów. Przykładowo: szklane butelki pozostają popularne wśród producentów piw i napojów rzemieślniczych z górnej półki jako opakowania o charakterze premium, w dodatku nadające się do ponownego użycia. Według Brytyjskiej Konfederacji Producentów Szkła w 2023 r. sprzedaż szklanych butelek w brytyjskim sektorze napojów wzrosła o 6%, częściowo dzięki odrodzeniu się programów ponownego napełniania i lokalnych inicjatyw butelkowania. Opakowania papierowe, wspierane przez głównych graczy, takich jak Tetra Pak i SIG Combibloc, zyskują na popularności w sektorach soków i nabiału ze względu na deklaracje dotyczące odnawialnych źródeł energii. W 2023 r. Tetra Pak odnotował 12-proc. wzrost sprzedaży opakowań kartonowych w Europie Zachodniej, napędzany przez partnerstwa z ekologicznymi markami, których celem jest zmniejszenie zależności od metali i tworzyw sztucznych.
W kontekście zagrożeń raport wymienia również: niestabilność geopolityczną na rynku i zakłócenia w łańcuchach dostaw (Europa polegała dotychczas na imporcie surowego aluminium i półproduktów z Rosji; po wybuchu wojny w Ukrainie zaczęto sprowadzać je po wyższych cenach z Ameryki Północnej i Bliskiego Wschodu). Ponadto trwające konflikty w regionach takich jak Morze Czerwone zakłóciły morskie szlaki żeglugowe, opóźniając dostawy surowców i zwiększając koszty frachtu.
Napoje i żywność dominują wśród odbiorców
Segment napojów miał największy udział w europejskim rynku puszek aluminiowych w 2024 r. Jednym z kluczowych czynników napędzających jego wzrost jest rosnący popyt na gazowane napoje bezalkoholowe i piwo. Według danych Statista w 2023 r. w samych Niemczech zużyto ponad 12 mld aluminiowych puszek do napojów, z czego ponad 85% stanowiły piwo i napoje bezalkoholowe. Kolejnym czynnikiem jest rosnąca popularność zrównoważonych rozwiązań opakowaniowych w sektorze napojów. Wysoka zdolność do recyklingu sprawia, że puszki aluminiowe są atrakcyjną opcją dla świadomych ekologicznie konsumentów i marek dążących do osiągnięcia rygorystycznych celów UE w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym.
Segment spożywczy szybko rośnie i w najbliższych latach powinien rozwijać się w średniorocznym tempie 6,4% CAGR. Jednym z głównych czynników stojących za tym szybkim wzrostem jest gwałtowny wzrost popytu na gotowe do spożycia i konserwowane produkty spożywcze, zwłaszcza w ośrodkach miejskich. Również rosnący udział sprzedaży pojemników na bazie metalu w sektorze karmy dla zwierząt domowych przyczynia się do ekspansji tego segmentu. Zdolność aluminium do ochrony zawartości przed światłem, wilgocią i tlenem zwiększa trwałość produktu bez konieczności chłodzenia, co jest szczególnie korzystne wszędzie tam, gdzie nie ma stałego dostępu do sieci energetycznych. Co więcej, wsparcie regulacyjne dla zrównoważonych alternatyw opakowaniowych również pobudza rynek puszek do żywności. Wniosek Komisji Europejskiej dotyczący rozporządzenia w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) stanowi, że do 2030 r. wszystkie opakowania mające kontakt z żywnością powinny nadawać się do ponownego użycia lub recyklingu.
Niemcy na czele
Największy udział w europejskim rynku puszek aluminiowych mają Niemcy (22,3% w 2024 r.). Jedną z głównych sił napędowych ich wiodącej pozycji jest ugruntowana kultura piwowarska. Według Centralnego Stowarzyszenia Niemieckiego Przemysłu Piwowarskiego (CAB) w 2023 r. kraj ten wyprodukował ponad 8,5 mld litrów piwa, z czego ok. 30% zapakowano w aluminiowe puszki.
Francja zajęła drugie miejsce z 14,3-proc. udziałem rynkowym. W jej przypadku popyt na puszki napędza rozwijający się sektor napojów bezalkoholowych. W 2023 r. kraj ten zużył ponad 6 mld puszek aluminiowych, z czego prawie 55% stanowiły napoje gazowane, zgodnie z danymi krajowego instytutu statystycznego INSEE. W Wielkiej Brytanii na wysoką konsumpcję puszek oddziałuje kwitnący przemysł piwa rzemieślniczego, z ponad 2,5 tys. aktywnych browarów. Ponadto wprowadzenie przez rząd Wielkiej Brytanii podatku od opakowań z tworzyw sztucznych w kwietniu 2022 r. znacząco wpłynęło na wybór opakowań.
Najważniejsze strategie stosowane przez kluczowych uczestników rynku
Jedną z głównych strategii przyjętych przez kluczowych graczy na europejskim rynku puszek aluminiowych jest innowacyjność i zróżnicowanie produktów. Firmy inwestują znaczne środki w opracowywanie lekkich, nadających się do recyklingu i atrakcyjnych wizualnie projektów puszek, aby zaspokoić zmieniające się preferencje konsumentów i potrzeby marketingowe specyficzne dla marki. Kustomizowalne nadruki, unikalne kształty i dodatkowe funkcjonalności, takie jak zamykane wieczka, są wprowadzane w celu zwiększenia atrakcyjności na półkach sklepowych i zaangażowania konsumentów.
Inną kluczową strategią jest zwiększanie zdolności produkcyjnych i zasięgu geograficznego. Wiodący producenci otwierają nowe zakłady lub modernizują istniejące na wschodzących rynkach europejskich, aby sprostać rosnącemu popytowi i obniżyć koszty logistyki. Ekspansje te są często dostosowane do celów zrównoważonego rozwoju, obejmując energooszczędne maszyny i procesy, które minimalizują wpływ na środowisko, zapewniając jednocześnie skalowalność.
Konkurencyjność rynkowa
Na europejskim rynku puszek aluminiowych konkurują zarówno uznani globalni giganci, jak i regionalni gracze walczący o dominację poprzez innowacje, zrównoważony rozwój i wydajność operacyjną. Wobec rosnącego popytu na puszki ze strony branży napojów oraz silnego nacisku na recykling, firmy odczuwają presję, aby wyróżniać się nie tylko jakością produktów, ale także korzyściami dla środowiska i zdolnością dostosowywania produktu do oczekiwań klientów. Strategiczne przejęcia i rozbudowa mocy produkcyjnych to powszechne taktyki stosowane w celu konsolidacji obecności na rynku i poprawy odporności łańcucha dostaw. Rynek pozostaje silnie skonsolidowany, z kilkoma kluczowymi graczami kontrolującymi większość podaży, choć niszowi gracze zyskują na popularności, obsługując wyspecjalizowane segmenty, takie jak browary rzemieślnicze i marki napojów premium. Do głównych producentów puszek działających w Europie należą: Ball Corporation, Ardagh Group, Crown Holdings, Silgan Holdings, CAN-PACK, CCL Industries, Tecnocap Group, Saudi Arabia Packaging Industry, Massilly Holding oraz CPMC HOLDINGS.
Opracowano na podstawie informacji firmy Market Data Forecast
Tłumaczenie: TK