Arkuszowy druk offsetowy jest aktualnie najbardziej popularną metodą drukowania. Stosowany jest do produkcji bardzo szerokiego spektrum druków, od ulotek reklamowych, broszur, książek po wysoko uszlachetnione opakowania i etykiety. Wykorzystuje się go zarówno do drukowania niewielkich zleceń, rzędu tysiąca egzemplarzy, jak i do wysokich, kilkumilionowych nakładów.
Spowodowane jest to faktem, że w ostatnich latach znacznie zmalały koszty produkcji arkuszowej. Stało się to możliwe przez wysoką automatyzację procesów produkcyjnych, skrócenie czasu przyrządów i zwiększenie prędkości druku. Przyczyniło się do tego także znaczne wydłużenie maszyn drukujących, zwielokrotnienie zespołów drukujących oraz wprowadzenie różnych konfiguracji umożliwiających jednoczesne drukowanie i wysoko zaawansowane uszlachetnianie druków podczas jednego przejścia arkusza przez maszynę. Znacznie zmalały również koszty wykonania form drukowych, uprościł i skrócił się czas ich przygotowania.
W drukowaniu arkuszowym wszystkie biorące w nim udział elementy i materiały składają się na końcową jakość produktu i oddzia-
łują na siebie w sposób ciągły, pośredni i bezpośredni. Dlatego znaczący udział w rozwoju i popularyzacji tej techniki, poza zaawansowanymi rozwiązaniami technicznymi w zakresie maszyn, miał również niezwykły postęp w dziedzinie właściwego dostosowania wszystkich materiałów. Dotyczy to zarówno form drukowych, obciągów, farb, lakierów, podłoży, jak i wszystkich środków pomocniczych. Niezwykły rozwój technologiczny każdego z nich z osobna, a także wzajemne dostosowanie umożliwiły i stworzyły podstawę wysokiej wydajności, ekonomiczności i bardzo dobrej jakości druku arkuszowego.
Druk offsetowy nazywany jest techniką druku płaskiego, ponieważ miejsca drukujące i niedrukujące na formie położone są praktycznie na tej samej powierzchni. Jest on możliwy tylko dlatego, że na specjalnie przygotowanej płycie drukowej znajdują się miejsca, które farbę przyjmują i miejsca, które ją odpychają. Sposób i jakość jej przygotowania ma zasadniczy wpływ na dokładność odtwarzania obrazu.
Zasada drukowania offsetowego polega na przenoszeniu farby z formy drukowej nie bezpośrednio na podłoże, ale za pośrednictwem cylindra pośredniego, na którym umocowany jest specjalny obciąg gumowy. Obraz odbija się najpierw na powierzchni obciągu i dopiero z niego przekazywany jest na podłoże.
Specyfiką tej techniki jest fakt, że w procesie drukowania, poza farbą, bierze udział również roztwór zwilżający. Odwrotnie niż farba, ma on za zadanie zwilżenie na formie drukowej miejsc niedrukujących, natomiast nie może powlekać miejsc, które przenoszą farbę.
Farba i roztwór zwilżający znajdują się w trakcie drukowania w ciągłym kontakcie. Mimo że się wzajemnie odpychają, to farba pod wpływem sił występujących na maszynie przyjmuje pewną część roztworu. Sekretem druku offsetowego jest prawidłowe oddziaływanie na siebie farby i wody oraz stabilność zachowania równowagi takiego układu podczas drukowania.
Ważnym elementem mającym bardzo duży wpływ na końcowy efekt druku jest podłoże. Od jego właściwości zależy nie tylko jakość odtwarzanego obrazu, ale także prawidłowy przebieg całego procesu drukowania.
Odtwarzanie oryginałów
Obraz drukowy tworzony jest na podłożu przez przekazywanie farby z miejsc drukujących formy w postaci równomiernych i całkowicie pokrytych nią elementów.
Aby zróżnicować jej nanoszenie, w celu otrzymania obrazów o zróżnicowanym nasyceniu farbą stosuje się metodę rastrowania oryginałów, czyli rozbijania ich na małe punkty rastrowe.
Technika rastrowania obrazu, wynaleziona pod koniec XIX wieku, umożliwia bardzo realistyczne i zbliżone do jakości fotograficznej odtwarzanie oryginałów wielotonalnych czarno-białych lub wielobarwnych.
Przy reprodukowaniu motywów czarno-białych zastosowanie rastrowania umożliwia postrzeganie półtonów. Natomiast odtwarzanie ilustracji wielobarwnych odbywa się dzięki rozbiciu oryginału na cztery barwy tzw. triadowe – żółtą, magentę, cyjan i czarną przez sporządzenie specjalnych wyciągów barw. cdn.
Fragment książki Ewy Rajnsz „Barwy druku offset arkuszowy”
