Ponad 3600 zleceń przenoszonych z offsetu, sześciocyfrowe oszczędności w skali roku i dodatkowa zdolność produkcyjna uwolniona na dziewięciu maszynach offsetowych – takie efekty wdrożenia VariJET 106 zaprezentowano podczas dnia otwartego w drukarni Tamir. Spotkanie w Bystrzycy Kłodzkiej pokazało cyfrową produkcję opakowań podczas realizacji rzeczywistych zleceń.
O inwestycji Tamiru w maszynę Koenig & Bauer DurstVariJET 106 pisaliśmy już w sierpniowym Opakowaniu, przedstawiając jej założenia technologiczne oraz rolę, jaką ma odgrywać w hybrydowym modelu produkcji. Zorganizowany w zakładzie Digital Packaging Executive Day pozwolił spojrzeć na projekt z kolejnej perspektywy: ocenić urządzenie podczas pracy, prześledzić sposób budowania uzasadnienia ekonomicznego oraz porozmawiać o relacji między drukiem cyfrowym i offsetowym.
W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele drukarń opakowaniowych i eksperci związani z przemysłową produkcją opakowań składanych. Program obejmował pokaz pracy VariJET 106, prezentację modelu biznesowego oraz omówienie możliwości zabezpieczania produktów. Najważniejszym punktem odniesienia pozostawała jednak rzeczywista produkcja Tamiru – rodzinnej firmy, która od ponad 30 lat rozwija działalność opartą na druku offsetowym. Od początku miałem jedno podstawowe wymaganie: maszyna cyfrowa miała uzupełniać produkcję offsetową, a nie ją zastępować – podkreślił Michał Krywulec, prezes zarządu drukarni Tamir. – Musiała być w pełni kompatybilna z naszym obecnym workflow i – co najważniejsze – drukować na tych samych podłożach, których używamy w offsecie. Dzięki temu możemy wybierać technologię zależnie od potrzeb klienta, zachowując te same standardy jakości i elastyczność produkcji.
Pokaz w realiach produkcyjnych
Najlepszym potwierdzeniem przemysłowego charakteru wdrożenia okazał się przebieg samego pokazu. Jego rozpoczęcie opóźniało się, ponieważ VariJET 106 kończył realizację czterech komercyjnych zleceń. Zamiast zatrzymywać maszynę i przygotowywać specjalną demonstrację, organizatorzy pozwolili uczestnikom obserwować linię podczas normalnej pracy i kolejnych zmian zleceń. To istotna różnica – prezentacja przeprowadzona w centrum demonstracyjnym pozwala sprawdzić jakość druku i możliwości techniczne urządzenia, ale nie pokazuje wszystkich zależności występujących w zakładzie produkcyjnym. W Tamirze można było zobaczyć, jak system funkcjonuje obok maszyn offsetowych, w jaki sposób obsługują go operatorzy i jak cyfrowa technologia wpisuje się w codzienny harmonogram produkcji. Możemy wydrukować wiele atrakcyjnych obrazów, ale ostatecznie liczy się to, czy maszyna jest zdolna realizować rzeczywiste zlecenia i na siebie zarabiać – mówił Daniel Velema, dyrektor zarządzający Koenig & Bauer Durst, rozpoczynając spotkanie. – VariJET 106 zadrukowuje arkusze w formacie B1 i łączy jednoprzebiegowy druk atramentowy z rozwiązaniami transportu arkusza opartymi na platformie Rapida 106. Takie połączenie ma ułatwiać drukarniom offsetowym wdrożenie cyfrowej produkcji bez budowania odrębnego środowiska materiałowego. Tamir może korzystać z tych samych podłoży, które przetwarza na maszynach offsetowych, a następnie kierować zlecenie do technologii najlepiej dopasowanej do jego nakładu, terminu i specyfiki.
Wydajność linii sięga 5500 arkuszy na godzinę, a głowice drukują z natywną rozdzielczością 1200 x 1200 dpi. Konfiguracja kolorystyczna obejmuje CMYK oraz kolory pomarańczowy, zielony i fioletowy, rozszerzające osiągalną przestrzeń barw i umożliwiające reprodukcję większości kolorów dodatkowych.
Efektywna produkcja krótszych nakładów
Decyzję Tamiru poprzedziła analiza struktury produkcji, która wykazała, że znaczna liczba krótkich i średnich serii ogranicza efektywność dużych maszyn offsetowych. Problemem nie była możliwość technicznego wykonania tych prac, lecz relacja między czasem przygotowania maszyny a czasem właściwego drukowania. Każde krótkie zlecenie offsetowe wymaga naświetlenia płyt, ustawienia układu farbowego, osiągnięcia właściwej kolorystyki, wydrukowania arkuszy rozruchowych i oczyszczenia maszyny przed kolejną pracą. Przy wysokim nakładzie koszty te rozkładają się na dużą liczbę arkuszy. Przy produkcji liczącej kilkaset lub kilka tysięcy egzemplarzy zaczynają natomiast stanowić znaczącą część całkowitego kosztu realizacji. VariJET 106 ma przejąć w Tamirze ponad 3600 zleceń przenoszonych z maszyn offsetowych. Ich realizacja na urządzeniu cyfrowym odpowiada produkcji wykonywanej dotychczas podczas dwóch pełnych zmian offsetowych. Pozwala to nie tylko ograniczyć koszty krótkich serii, ale przede wszystkim zwolnić moce na dziewięciu pozostałych maszynach offsetowych, które mogą zostać przeznaczone na dłuższe, bardziej efektywne nakłady. VariJET 106 nie zastępuje offsetu. To narzędzie, które sprawia, że offset pracuje optymalnie, ponieważ realizuje zlecenia, do których został zaprojektowany jako najbardziej efektywna technologia – wyjaśnił Daniel Velema. – Rynek szybko zmierza w stronę rozwiązań cyfrowych, a dla otwartych na nie przetwórców nie brakuje możliwości biznesowych.
Według przedstawionych podczas spotkania danych przeniesienie wybranej grupy zleceń może przynieść Tamirowi sześciocyfrowe oszczędności roczne. Wynikają one z ograniczenia czasu przygotowania, zużycia płyt, arkuszy makulaturowych, energii i innych kosztów związanych z częstymi zmianami prac. Towarzyszą im redukcja ilości odpadów oraz niższa emisja CO2.
Ekonomia podstawą cyfrowej transformacji
Maik Laubin, wiceprezes ds. sprzedaży rozwiązań cyfrowych w Koenig & Bauer, przedstawił metodę wykorzystywaną do oceny zasadności inwestycji w VariJET 106. Jak podkreślił, transformacja cyfrowa nie jest w pierwszej kolejności decyzją technologiczną, lecz biznesową, dlatego proces nie rozpoczyna się od konfiguracji maszyny, ale od analizy obecnej produkcji klienta. Pierwszy etap obejmuje zebranie podstawowych informacji: liczby i rodzaju posiadanych maszyn, średnich prędkości produkcyjnych, struktury nakładów, udziału zleceń wykorzystujących kolory dodatkowe, czasu przygotowania, kosztów płyt, farb, energii, makulatury i magazynowania. Analizowane są również typowe pliki produkcyjne, ponieważ pokrycie atramentem stanowi jeden z głównych składników kosztu druku cyfrowego.
Celem wstępnego badania jest ustalenie, czy w określonym środowisku produkcyjnym istnieje grupa zleceń, które można wykonywać efektywniej cyfrowo. Dopiero gdy pierwsze wyniki wskazują na potencjalne uzasadnienie inwestycji, analiza zostaje rozszerzona.
Maik Laubin przedstawił zanonimizowany przykład drukarni realizującej ok. 6300 zleceń i ponad 50 mln arkuszy rocznie. Aż 40% wszystkich prac odpowiadało w niej zaledwie za 12% wolumenu. Były to przede wszystkim krótkie serie, które generowały nieproporcjonalnie dużo przezbrojeń i ok. 2000 godzin przygotowania w ciągu roku. W modelowym przypadku, uwzględniającym czas i pełne koszty produkcji, próg opłacalności pomiędzy offsetem a drukiem cyfrowym znajdował się na poziomie ok. 4000 arkuszy. Nie jest to jednak wartość uniwersalna – zależy od rodzaju pracy, pokrycia atramentem, liczby kolorów, kosztów stałych danego zakładu oraz czasu przygotowania maszyny offsetowej. Przy produkcji farmaceutycznej, kosmetycznej czy spożywczej wyniki mogą się więc istotnie różnić. Każdy przypadek biznesowy jest inny, dlatego przygotowujemy analizę na podstawie rzeczywistych budżetów, wolumenów, kosztów płyt i atramentów, magazynowania oraz zużycia energii danego klienta – podkreślił Maik Laubin. – Średnio widzimy przewagę kosztową druku cyfrowego przy nakładach do 5000 arkuszy, ale istnieją również prace, których maszyna offsetowa nie może wykonać samodzielnie lub w jednym przebiegu.
Więcej niż niższy koszt arkusza
Porównanie kosztów pojedynczego zlecenia nie pokazuje całego efektu inwestycji. Równie ważna jest optymalizacja całej drukarni. Przeniesienie krótkich nakładów na VariJET 106 pozwala wykorzystać maszyny offsetowe do produkcji, w której ich wysoka prędkość i wydajność przynoszą największe korzyści. W rezultacie drukarnia może zwiększyć całkowity wolumen bez instalowania kolejnej maszyny offsetowej. W przedstawionym modelu przeniesienie ok. 2500 krótkich prac na system cyfrowy zwalniało ponad 200 zmian produkcyjnych na urządzeniach offsetowych. Przeznaczenie odzyskanych mocy przerobowych na długie nakłady pozwoliło zwiększyć potencjalny wolumen produkcyjny zakładu z ponad 50 mln do ok. 70 mln arkuszy. Dodatkowo wdrożenie pracy zmianowej na maszynie VariJET umożliwiło rozwój nowych zastosowań i zbliżenie skali produkcji do poziomu 80 mln arkuszy. Ten efekt przedstawiciele Koenig & Bauer Durst określają jako optymalizację drukarni. Maszyna cyfrowa nie konkuruje w niej z offsetem o wszystkie zlecenia, lecz przejmuje te, które obniżają jego ogólną efektywność. Ostateczny rezultat należy zatem oceniać na poziomie całego parku maszynowego, a nie wyłącznie przez porównanie kosztu atramentu lub pojedynczego arkusza.
W przypadku Tamiru dodatkową korzyścią jest możliwość szybkiego wykonywania dodruków. Michał Krywulec przywołał przykład zamówienia na 70 tys. opakowań, po którego wydrukowaniu klient potrzebował jeszcze 250 sztuk. W offsecie oznaczałoby to ponowne przygotowanie maszyny i około dwóch godzin przeznaczonych na realizację minimalnego nakładu. Cyfrowo brakującą liczbę opakowań można wyprodukować praktycznie od razu, bez czasochłonnego przyrządu.
Jakość bez technologicznych kompromisów
Podczas rozmów z uczestnikami wielokrotnie powracało pytanie o porównywalność produkcji cyfrowej i offsetowej. Dla Tamiru miało ono kluczowe znaczenie, ponieważ zlecenia muszą być swobodnie przenoszone pomiędzy technologiami, a dodruk nie powinien wyraźnie różnić się od wcześniejszej partii. Według Michała Krywulca jakość osiągana na VariJET 106 nie stanowi już ograniczenia. W niektórych zastosowaniach dorównuje offsetowi, a w innych może ją przewyższać. Jak zauważył, zdarzają się sytuacje, w których parametry druku cyfrowego trzeba świadomie dostosować, aby zachować zgodność z pracą wykonaną wcześniej na maszynie offsetowej. Niektóre marki zaczynają natomiast bezpośrednio wskazywać VariJET 106 jako preferowaną technologię realizacji swoich zleceń.
Zastosowane w maszynie wodne atramenty spełniają europejskie wymagania dotyczące migracji i bezpieczeństwa materiałów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. Rozszerzony gamut CMYK plus OGV ogranicza konieczność stosowania kolorów specjalnych, a możliwość nanoszenia podkładu i lakieru wspiera produkcję na typowych podłożach opakowaniowych.
Ochrona marki w jednym przebiegu
Osobną część spotkania poświęcono rozwiązaniom Koenig & Bauer Vision & Protection. Technologia protected at print pozwala wprowadzać elementy zabezpieczające i uwierzytelniające bezpośrednio podczas drukowania. Mogą one wspierać ochronę marki, identyfikację produktu, kontrolę łańcucha dostaw oraz przeciwdziałanie podrabianiu opakowań. Połączenie takich funkcji z drukiem cyfrowym otwiera możliwości wykraczające poza ekonomiczną produkcję krótkich serii. Każdy arkusz lub opakowanie może zawierać odmienny kod, oznaczenie albo element graficzny. Pozwala to rozwijać zastosowania o wyższej marży, takie jak personalizacja, kampanie regionalne, warianty opakowań, indywidualna identyfikacja produktów czy programy angażujące konsumentów.
Tamir planuje również wykorzystać możliwości integracji workflow do uruchomienia pierwszego sklepu internetowego. Przy obsłudze setek prac tygodniowo znaczenia nabiera automatyzacja kalkulacji, przygotowania danych i kierowania zleceń do produkcji. Bez niej zaleta druku cyfrowego, jaką jest brak tradycyjnego przyrządu, mogłaby zostać ograniczona przez ręczne czynności wykonywane przed maszyną.
Kończąca wydarzenie sesja pytań dotyczyła m.in. zużycia energii, kosztów eksploatacji, zakresu obsługiwanych podłoży, czasu dochodzenia do pełnej wydajności oraz łatwości obsługi. Najczęściej powracało jednak pytanie o przyszłe proporcje między drukiem offsetowym i cyfrowym. Odpowiedź widoczna na hali Tamiru jest jednoznaczna: obie technologie pracują obok siebie. Offset nadal pozostaje podstawą produkcji długich nakładów, dla których został zaprojektowany.
Anna Naruszko